Wie gebruikt jouw stemrecht als aandeelhouder?

‍Je belegt via Vive in aandelenfondsen. Daarmee ben je indirect aandeelhouder van honderden bedrijven. Aan dat aandeelhouderschap zit stemrecht vast. In dit artikel lees je wie dat stemrecht gebruikt, wat er dan gebeurt, en wat je er als klant wel en niet van mag verwachten.

Waarom je aandeelhouder bent zonder dat je aandelen kiest

Vive belegt een deel van jouw potje in wereldwijd gespreide indexfondsen, afhankelijk van je risicoprofiel. Onze aandelenbeleggingen lopen op dit moment via fondsen van Northern Trust. Het fonds koopt de aandelen. Jij hebt een belang in het fonds.

Aan een aandeel hangen rechten. Eén daarvan is het recht om te stemmen op de aandeelhoudersvergadering, de jaarlijkse vergadering waarop aandeelhouders beslissen over zaken als de benoeming van bestuurders en hun beloning.

Belangrijk om te weten: die stemmen worden niet door Vive uitgebracht. Dat doet Northern Trust, volgens het eigen stembeleid van Northern Trust. Wat Vive doet, is fondsen selecteren en achteraf controleren. Een van onze selectiecriteria is dat een aandelenfonds zijn stemrecht actief gebruikt en een duidelijke engagementstrategie heeft.

Wat is engagement?

Engagement betekent letterlijk: betrokkenheid. Simpel gezegd is het het gesprek dat een belegger voert met een bedrijf waarin hij belegt, om gedrag te veranderen.

Het mechanisme is eenvoudig. Een indexfonds kan een aandeel niet zomaar verkopen, want het volgt de index. Praten en stemmen zijn dus de twee middelen die overblijven. Als genoeg grote aandeelhouders hetzelfde punt maken, weegt dat mee in het bestuur.

Wat engagement niet is: een garantie. Een gesprek kan op niets uitlopen. Een stem kan verliezen. Vive heeft geen doelstelling voor duurzame beleggingen en belooft geen effect. We stellen eisen aan het proces, niet aan de uitkomst.

Een voorbeeld: de beloning van bestuurders bij Ericsson

In het stewardship report van Northern Trust over 2025 staat een zaak die van begin tot eind is afgerond.

Bij de aandeelhoudersvergadering van het Zweedse telecombedrijf Ericsson in 2024 was er kritiek op de beloning van bestuurders. De prestatie waarop hun bonus werd gebaseerd, werd over slechts één jaar gemeten. Northern Trust hanteert als uitgangspunt minimaal drie jaar. De reden: een bestuurder moet worden afgerekend op resultaten over langere tijd, niet op één goed jaar.

In oktober 2024 sprak Northern Trust met de voorzitter van Ericsson. Die reageerde positief. Het bestuur zat met een praktisch probleem: de omzet in de telecomsector beweegt sterk mee met de economie, waardoor doelen voor drie jaar vooruit lastig realistisch te maken zijn. Het voorstel werd daarom om het gemiddelde van drie losse jaren te gebruiken in plaats van één jaar.

In januari 2025 nodigde Ericsson zijn aandeelhouders uit om de definitieve plannen toe te lichten. Northern Trust stemde voor. Het voorstel kreeg 97,7% steun.

Dus: een bezwaar, een gesprek, een aanpassing, en een stemming die het bevestigt.

Eén voorbeeld is geen bewijs, dus hier staan de cijfers

Een mooi voorbeeld uit een rapport van honderd pagina's zegt weinig. De totalen zeggen meer.

In 2025 stemde Northern Trust op 15.957 aandeelhoudersvergaderingen over ruim 146.000 voorstellen. Bij 48% van die vergaderingen stemde het op minstens één punt tegen het advies van het bestuur. Over alle stemmen samen ging 12% in tegen het bestuursadvies, waaronder 15% van de voorstellen over beloning. Daarnaast voerde Northern Trust 420 gesprekken met 350 bedrijven, tegen 276 gesprekken met 250 bedrijven in 2024. Bij 218 van die 350 bedrijven werd voortgang geboekt op minstens één doel.

Het rapport laat ook zien waar Northern Trust terughoudend is. Van de voorstellen over milieu steunde het 15%, van de voorstellen over sociale onderwerpen 23%. Elk voorstel wordt apart beoordeeld op de vraag of het het bedrijf op lange termijn sterker maakt, en dat leidt lang niet altijd tot een stem voor.

Nog een punt om te weten. Voor de Europese en Aziatische pooled funds liep het engagement tot nu toe via een externe partij, EOS at Federated Hermes. Die samenwerking stopt op 31 maart 2026. Northern Trust doet het engagement daarna met een eigen team, om stemmen en gesprekken dichter bij elkaar te brengen. Wij volgen of dat in het volgende rapport ook zichtbaar is.

Wat betekent dit voor jou?

Op korte termijn merk je hier niets van. Een aangepast beloningsplan bij één bedrijf beweegt de koers van een wereldwijd indexfonds niet. Je ziet het niet terug in je rendement en je hoeft er niets voor te doen.

Op lange termijn is het een van de weinige manieren waarop een indexbelegger invloed heeft. Bedrijven die scherper worden gecontroleerd op bestuur en beloning, lopen minder kans op ontsporingen die geld kosten.

Daarbij is het goed om je de beperkingen van engagement te realiseren. Northern Trust vertegenwoordigt een deel van de stemmen, niet de meerderheid. Stemrecht is geen garantie dat er ook daadwerkelijk gebeurt wat je zou willen.

Tot slot

Je hoeft niet zelf naar een aandeelhoudersvergadering. Wat je wel kunt doen, is kijken wat er namens jou gebeurt. Het stewardship report van Northern Trust is openbaar en hier te vinden.